OguzYalcin
Kayıtlı Kullanıcı
Ramazan, yılın en bereketli ve en yoğun dua atmosferinin yaşandığı aydır. Bu ayda özellikle oruç tutarken, sahurda, iftarda ve teravih namazlarının ardından okunabilecek kaynaklı dualar bulunmaktadır. Ramazan'da dua etmek için özel bir formül yoktur; ancak iftar vaktinin, sahur vaktinin ve teheccüd namazının duanın kabul olduğu vakitler arasında sayıldığı hadislerde belirtilmektedir. Peygamber Efendimiz (sav) bu ayda duayı çok artırır, özellikle Kadir Gecesi'nde yoğun biçimde ibadet ederdi.
Ramazan'da okunabilecek en temel dua kategorileri şunlardır: iftar duası, sahur duasından ziyade sahur vaktinde yapılan genel niyaz, Kadir Gecesi duası ve Ramazan ayına özgü genel dualar. Bu duaların bir kısmı hadis kaynaklarında doğrudan rivayet edilmiş; bir kısmı ise alimler tarafından derlenmiş, kaynağı belli dualardır.
İftar anında okunacak dua, hadis kaynaklarında rivayet edilmiştir. Tirmizî'nin Sünen'inde yer alan rivayette Hz. Peygamber (sav) iftar ederken şu duayı okumuştur:
Arapça:
ذَهَبَ الظَّمَأُ وَابْتَلَّتِ الْعُرُوقُ وَثَبَتَ الْأَجْرُ إِنْ شَاءَ اللَّهُ
Okunuşu:
Zehebe'z-zameu vebtelletil-urûku ve sebete'l-ecru inşaallah.
Anlamı:
"Susuzluk gitti, damarlar ıslandı ve Allah'ın dilemesiyle sevap sabit oldu."
Kaynağı:
Tirmizî, Savm, 10 (Hadis no: 3478)
Bu dua, pek çok hadis kitabında zayıf ya da hasen olarak değerlendirilmiştir. Bazı muhaddisler hadisin senedinde tartışma olduğunu belirtmiştir; ancak amel açısından zayıf hadisle dua okunabileceği genel kabul görmektedir. İftar anında kısa, içten ve kendi dilinde yapılan bir dua da aynı niyetle geçerlidir.
Halk arasında yaygın olan "Allahümme leke sumtü..." şeklindeki iftar duasının senedi tartışmalıdır ve bazı alimler tarafından zayıf kabul edilmektedir. Bu nedenle bu duayı okuyanlar bunu bilmeli; ancak içten bir niyetle yapılan duanın değeri kaynak tartışmasından bağımsız olarak devam eder.
Kadir Gecesi için okunacak dua, Tirmizî ve İbn Mâce'de sahih senetle rivayet edilmiştir. Hz. Aişe (ra), Peygamber Efendimiz'e (sav) Kadir Gecesi'ne denk gelirsem ne diyeyim diye sormuş; Efendimiz şu duayı öğretmiştir:
Arapça:
اللَّهُمَّ إِنَّكَ عَفُوٌّ تُحِبُّ الْعَفْوَ فَاعْفُ عَنِّي
Okunuşu:
Allahümme inneke afüvvün tühibbü'l-afve fa'fü annî.
Anlamı:
"Allah'ım! Sen affedicisin, affetmeyi seversin; beni affet."
Kaynağı:
Tirmizî, Daavât, 84; İbn Mâce, Duâ, 5
Bu dua, Ramazan'ın son on gecesinde ve özellikle Kadir Gecesi'nde okunması tavsiye edilen, kaynağı sağlam bir duadır. Kadir Gecesi'nin hangi gece olduğu kesin bilinmediğinden, son on geceyi bu dua ve ibadet ile ihya etmek sünnetle uyumludur.
Ramazan ayının girişinde okunduğu rivayet edilen dua, Buhârî ve Müslim'de yer alan hilal duasıdır. Hz. Peygamber (sav) her yeni ayın hilalini görünce şu duayı okurdu:
Arapça:
اللَّهُمَّ أَهِلَّهُ عَلَيْنَا بِالْيُمْنِ وَالإِيمَانِ وَالسَّلاَمَةِ وَالإِسْلاَمِ رَبِّي وَرَبُّكَ اللَّهُ
Okunuşu:
Allahümme ehillehü aleynâ bil-yümni vel-îmâni ves-selâmeti vel-islâm. Rabbî ve rabbükellah.
Anlamı:
"Allah'ım! Bu hilali bize bereket, iman, esenlik ve İslam ile doğdur. Benim de senin de Rabbin Allah'tır."
Kaynağı:
Tirmizî, Savm, 1; aynı zamanda Müslim'de benzer bir rivayet mevcuttur.
Ramazan boyunca yapılabilecek genel dualar ise belirli bir metne bağlı değildir. Kişi, her namazın ardından, oruç tutarken, Kur'an okurken ve özellikle gece ibadetinde kendi diliyle içtenlikle dua edebilir. Ramazan'ın bu açıdan özel bir değeri vardır: Oruçlunun duasının reddedilmeyeceğine dair rivayetler hadis kaynaklarında mevcuttur; ancak bu rivayetlerin bir kısmı zayıf kabul edilmektedir. Yine de Ramazan'ın genel manevi atmosferinin duayı kolaylaştırdığı ve bu aya özgü bir yoğunluk taşıdığı alimlerin büyük çoğunluğunca kabul görmektedir.
Sahur vakti, gece ibadetinin ve teheccüdün sona erdiği, duanın makbul sayıldığı vakitlerden biridir. Kur'an-ı Kerim'de müminler "seher vakitlerinde istiğfar edenler" olarak övül
Ramazan'da okunabilecek en temel dua kategorileri şunlardır: iftar duası, sahur duasından ziyade sahur vaktinde yapılan genel niyaz, Kadir Gecesi duası ve Ramazan ayına özgü genel dualar. Bu duaların bir kısmı hadis kaynaklarında doğrudan rivayet edilmiş; bir kısmı ise alimler tarafından derlenmiş, kaynağı belli dualardır.
İftar Duası Nedir, Nasıl Okunur?
İftar anında okunacak dua, hadis kaynaklarında rivayet edilmiştir. Tirmizî'nin Sünen'inde yer alan rivayette Hz. Peygamber (sav) iftar ederken şu duayı okumuştur:
Arapça:
ذَهَبَ الظَّمَأُ وَابْتَلَّتِ الْعُرُوقُ وَثَبَتَ الْأَجْرُ إِنْ شَاءَ اللَّهُ
Okunuşu:
Zehebe'z-zameu vebtelletil-urûku ve sebete'l-ecru inşaallah.
Anlamı:
"Susuzluk gitti, damarlar ıslandı ve Allah'ın dilemesiyle sevap sabit oldu."
Kaynağı:
Tirmizî, Savm, 10 (Hadis no: 3478)
Bu dua, pek çok hadis kitabında zayıf ya da hasen olarak değerlendirilmiştir. Bazı muhaddisler hadisin senedinde tartışma olduğunu belirtmiştir; ancak amel açısından zayıf hadisle dua okunabileceği genel kabul görmektedir. İftar anında kısa, içten ve kendi dilinde yapılan bir dua da aynı niyetle geçerlidir.
Halk arasında yaygın olan "Allahümme leke sumtü..." şeklindeki iftar duasının senedi tartışmalıdır ve bazı alimler tarafından zayıf kabul edilmektedir. Bu nedenle bu duayı okuyanlar bunu bilmeli; ancak içten bir niyetle yapılan duanın değeri kaynak tartışmasından bağımsız olarak devam eder.
Kadir Gecesi'nde Hangi Dua Okunur?
Kadir Gecesi için okunacak dua, Tirmizî ve İbn Mâce'de sahih senetle rivayet edilmiştir. Hz. Aişe (ra), Peygamber Efendimiz'e (sav) Kadir Gecesi'ne denk gelirsem ne diyeyim diye sormuş; Efendimiz şu duayı öğretmiştir:
Arapça:
اللَّهُمَّ إِنَّكَ عَفُوٌّ تُحِبُّ الْعَفْوَ فَاعْفُ عَنِّي
Okunuşu:
Allahümme inneke afüvvün tühibbü'l-afve fa'fü annî.
Anlamı:
"Allah'ım! Sen affedicisin, affetmeyi seversin; beni affet."
Kaynağı:
Tirmizî, Daavât, 84; İbn Mâce, Duâ, 5
Bu dua, Ramazan'ın son on gecesinde ve özellikle Kadir Gecesi'nde okunması tavsiye edilen, kaynağı sağlam bir duadır. Kadir Gecesi'nin hangi gece olduğu kesin bilinmediğinden, son on geceyi bu dua ve ibadet ile ihya etmek sünnetle uyumludur.
Ramazan Ayının Başında ve Genelinde Okunabilecek Dualar
Ramazan ayının girişinde okunduğu rivayet edilen dua, Buhârî ve Müslim'de yer alan hilal duasıdır. Hz. Peygamber (sav) her yeni ayın hilalini görünce şu duayı okurdu:
Arapça:
اللَّهُمَّ أَهِلَّهُ عَلَيْنَا بِالْيُمْنِ وَالإِيمَانِ وَالسَّلاَمَةِ وَالإِسْلاَمِ رَبِّي وَرَبُّكَ اللَّهُ
Okunuşu:
Allahümme ehillehü aleynâ bil-yümni vel-îmâni ves-selâmeti vel-islâm. Rabbî ve rabbükellah.
Anlamı:
"Allah'ım! Bu hilali bize bereket, iman, esenlik ve İslam ile doğdur. Benim de senin de Rabbin Allah'tır."
Kaynağı:
Tirmizî, Savm, 1; aynı zamanda Müslim'de benzer bir rivayet mevcuttur.
Ramazan boyunca yapılabilecek genel dualar ise belirli bir metne bağlı değildir. Kişi, her namazın ardından, oruç tutarken, Kur'an okurken ve özellikle gece ibadetinde kendi diliyle içtenlikle dua edebilir. Ramazan'ın bu açıdan özel bir değeri vardır: Oruçlunun duasının reddedilmeyeceğine dair rivayetler hadis kaynaklarında mevcuttur; ancak bu rivayetlerin bir kısmı zayıf kabul edilmektedir. Yine de Ramazan'ın genel manevi atmosferinin duayı kolaylaştırdığı ve bu aya özgü bir yoğunluk taşıdığı alimlerin büyük çoğunluğunca kabul görmektedir.
Sahurda Dua Edilir mi?
Sahur vakti, gece ibadetinin ve teheccüdün sona erdiği, duanın makbul sayıldığı vakitlerden biridir. Kur'an-ı Kerim'de müminler "seher vakitlerinde istiğfar edenler" olarak övül
