DenizAksoy
Kayıtlı Kullanıcı
Şifa için okunabilecek en temel dualar arasında Hz. Eyyüb'ün (a.s.) Kur'an'da geçen niyazı ve Peygamber Efendimiz'in (s.a.v.) hadislerde rivayet edilen rukyesi öne çıkar. Hastalık anında veya hasta için dua edilmek istendiğinde bu kaynaklı metinlere başvurmak hem dinî açıdan güvenilir hem de manevi olarak teselli edicidir. Şifa duası olarak halk arasında pek çok metin dolaşsa da bunların bir kısmının kaynağı belirsizdir; bu yüzden aşağıda yalnızca Kur'an ve güvenilir hadis kaynaklarında yer alan uygulamalar ele alınmıştır.
Kur'an'da hastalıktan şifa dilemekle doğrudan ilişkilendirilen en bilinen ayet, Hz. Eyyüb'ün (a.s.) uzun süren hastalığı sırasında yaptığı niyazdır. Enbiyâ suresinin 83. ayetinde şöyle geçer:
Arapça:
رَبِّي أَنِّي مَسَّنِيَ الضُّرُّ وَأَنْتَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ
Okunuşu:
Rabbi innî messeniye'd-durru ve ente erhamü'r-râhimîn.
Anlamı:
"Rabbim! Bana gerçekten zarar dokundu; sen merhametlilerin en merhametlisisin."
Kaynağı:
Kur'an-ı Kerim, Enbiyâ suresi, 83. ayet.
Bu ayet teknik olarak bir dua cümlesi içermektedir; Hz. Eyyüb bir şey talep etmemekte, yalnızca halini Allah'a arz etmektedir. Hâl diliyle yapılan bu niyazın ardından gelen 84. ayette Allah'ın duasını kabul ettiği ve ona şifa verdiği bildirilir. Bu sebeple ayet, hastalık anında okunabilecek kaynaklı bir Kur'an niyazı olarak değerlendirilmektedir.
Sahih kaynaklarda Hz. Peygamber'in (s.a.v.) hasta ziyaretlerinde okuduğu ve hadis literatüründe "rukye" olarak geçen bir dua rivayeti bulunmaktadır. Buhârî ve Müslim'de yer alan bu rivayet, Hz. Âişe'den aktarılmaktadır:
Arapça:
اللَّهُمَّ رَبَّ النَّاسِ أَذْهِبِ الْبَأْسَ وَاشْفِ أَنْتَ الشَّافِي لَا شِفَاءَ إِلَّا شِفَاؤُكَ شِفَاءً لَا يُغَادِرُ سَقَمًا
Okunuşu:
Allâhümme rabbe'n-nâsi ezhibe'l-be'se veşfi ente'ş-şâfî lâ şifâe illâ şifâuke şifâen lâ yügâdiru sekamâ.
Anlamı:
"Allah'ım, insanların Rabbi! Bu hastalığı gider ve şifa ver. Şifa veren yalnızca sensin. Senin şifandan başka şifa yoktur; hiçbir hastalık bırakmayan bir şifa ver."
Kaynağı:
Buhârî, Tıbb 38; Müslim, Selâm 46.
Bu dua, hasta için başkası tarafından okunabileceği gibi hasta kişinin kendisi tarafından da okunabilir. Hadiste belirli bir tekrar sayısı geçmemektedir; dolayısıyla "kaç defa okunmalı" sorusuna kaynaklarda net bir cevap bulunmamaktadır.
Sahih hadislerde Fâtiha suresinin rukye amacıyla okunduğuna dair açık bir rivayet vardır. Buhârî'de yer alan "Fâtiha'nın Şifası" başlıklı bölümde, bir sahabenin yılan sokması üzerine Fâtiha'yı okuyarak hastayı iyileştirdiği ve Peygamber Efendimiz'in bunu onayladığı aktarılır. Efendimiz bu olayın ardından "Nereden bildiniz ki o bir rukyedir?" diye sorar; bu ifade surenin şifa niyetiyle okunmasının sahih kaynaklarda yer aldığını gösterir.
Kaynağı:
Buhârî, Tıbb 33; Ebû Dâvûd, Tıbb 19.
Fâtiha suresi hem bireysel dua hem de hasta için okunabilecek bir rukye olarak değerlendirilmektedir. Belirli bir tekrar sayısı hadiste geçmemektedir.
Buhârî ve Müslim'de yer alan rivayetlere göre Hz. Peygamber (s.a.v.) hastalandığında Muavvizeteyn, yani Felak ve Nâs surelerini okuyarak avuçlarına üfler ve vücudunu meshederdi. Hz. Âişe'nin aktardığı bu rivayet, söz konusu surelerin hastalık ve sıkıntı anında okunmasının sünnetle sabit olduğunu ortaya koymaktadır.
Kaynağı:
Buhârî, Fezâilü'l-Kur'ân 14; Müslim, Selâm 50.
Bu uygulama özellikle gece yatmadan önce de tavsiye edilmiş olmakla birlikte hastalık anında da okunabilir. Surelerin tam metnine ulaşmak için herhangi bir Kur'an kaynağına başvurulabilir.
Allah'ın isimlerinden "Eş-Şâfî" doğrudan "şifa veren" anlamına gelir. Bu isim Kur'an'da ayet olarak geçmez; yukarıda aktarılan "lâ şifâe illâ şifâuke" hadisinde geçen "eş-Şâfî" ifadesinden türetilmiştir. Şifa niyetiyle dua edilirken bu
Kur'an'da Geçen Şifa Duası: Hz. Eyyüb'ün Niyazı
Kur'an'da hastalıktan şifa dilemekle doğrudan ilişkilendirilen en bilinen ayet, Hz. Eyyüb'ün (a.s.) uzun süren hastalığı sırasında yaptığı niyazdır. Enbiyâ suresinin 83. ayetinde şöyle geçer:
Arapça:
رَبِّي أَنِّي مَسَّنِيَ الضُّرُّ وَأَنْتَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ
Okunuşu:
Rabbi innî messeniye'd-durru ve ente erhamü'r-râhimîn.
Anlamı:
"Rabbim! Bana gerçekten zarar dokundu; sen merhametlilerin en merhametlisisin."
Kaynağı:
Kur'an-ı Kerim, Enbiyâ suresi, 83. ayet.
Bu ayet teknik olarak bir dua cümlesi içermektedir; Hz. Eyyüb bir şey talep etmemekte, yalnızca halini Allah'a arz etmektedir. Hâl diliyle yapılan bu niyazın ardından gelen 84. ayette Allah'ın duasını kabul ettiği ve ona şifa verdiği bildirilir. Bu sebeple ayet, hastalık anında okunabilecek kaynaklı bir Kur'an niyazı olarak değerlendirilmektedir.
Peygamber Efendimiz'in Hasta İçin Okuduğu Rukye Duası
Sahih kaynaklarda Hz. Peygamber'in (s.a.v.) hasta ziyaretlerinde okuduğu ve hadis literatüründe "rukye" olarak geçen bir dua rivayeti bulunmaktadır. Buhârî ve Müslim'de yer alan bu rivayet, Hz. Âişe'den aktarılmaktadır:
Arapça:
اللَّهُمَّ رَبَّ النَّاسِ أَذْهِبِ الْبَأْسَ وَاشْفِ أَنْتَ الشَّافِي لَا شِفَاءَ إِلَّا شِفَاؤُكَ شِفَاءً لَا يُغَادِرُ سَقَمًا
Okunuşu:
Allâhümme rabbe'n-nâsi ezhibe'l-be'se veşfi ente'ş-şâfî lâ şifâe illâ şifâuke şifâen lâ yügâdiru sekamâ.
Anlamı:
"Allah'ım, insanların Rabbi! Bu hastalığı gider ve şifa ver. Şifa veren yalnızca sensin. Senin şifandan başka şifa yoktur; hiçbir hastalık bırakmayan bir şifa ver."
Kaynağı:
Buhârî, Tıbb 38; Müslim, Selâm 46.
Bu dua, hasta için başkası tarafından okunabileceği gibi hasta kişinin kendisi tarafından da okunabilir. Hadiste belirli bir tekrar sayısı geçmemektedir; dolayısıyla "kaç defa okunmalı" sorusuna kaynaklarda net bir cevap bulunmamaktadır.
Fâtiha Suresinin Rukye Olarak Kullanımı
Sahih hadislerde Fâtiha suresinin rukye amacıyla okunduğuna dair açık bir rivayet vardır. Buhârî'de yer alan "Fâtiha'nın Şifası" başlıklı bölümde, bir sahabenin yılan sokması üzerine Fâtiha'yı okuyarak hastayı iyileştirdiği ve Peygamber Efendimiz'in bunu onayladığı aktarılır. Efendimiz bu olayın ardından "Nereden bildiniz ki o bir rukyedir?" diye sorar; bu ifade surenin şifa niyetiyle okunmasının sahih kaynaklarda yer aldığını gösterir.
Kaynağı:
Buhârî, Tıbb 33; Ebû Dâvûd, Tıbb 19.
Fâtiha suresi hem bireysel dua hem de hasta için okunabilecek bir rukye olarak değerlendirilmektedir. Belirli bir tekrar sayısı hadiste geçmemektedir.
Felak ve Nâs Surelerinin Şifa Bağlamındaki Kullanımı
Buhârî ve Müslim'de yer alan rivayetlere göre Hz. Peygamber (s.a.v.) hastalandığında Muavvizeteyn, yani Felak ve Nâs surelerini okuyarak avuçlarına üfler ve vücudunu meshederdi. Hz. Âişe'nin aktardığı bu rivayet, söz konusu surelerin hastalık ve sıkıntı anında okunmasının sünnetle sabit olduğunu ortaya koymaktadır.
Kaynağı:
Buhârî, Fezâilü'l-Kur'ân 14; Müslim, Selâm 50.
Bu uygulama özellikle gece yatmadan önce de tavsiye edilmiş olmakla birlikte hastalık anında da okunabilir. Surelerin tam metnine ulaşmak için herhangi bir Kur'an kaynağına başvurulabilir.
Şifa Anlamı Taşıyan Esmaül Hüsna: Eş-Şâfî
Allah'ın isimlerinden "Eş-Şâfî" doğrudan "şifa veren" anlamına gelir. Bu isim Kur'an'da ayet olarak geçmez; yukarıda aktarılan "lâ şifâe illâ şifâuke" hadisinde geçen "eş-Şâfî" ifadesinden türetilmiştir. Şifa niyetiyle dua edilirken bu
